पॅराप्लेजिया ही अशी स्थिती आहे ज्यामध्ये शरीराच्या खालच्या भागात संवेदना आणि हालचाल कमी होणे समाविष्ट असते. ही स्थिती एखाद्या आघातजन्य दुखापतीमुळे किंवा एखाद्या दीर्घकालीन आजारामुळे असू शकते. पॅराप्लेजियाने ग्रस्त असलेल्या लोकांना त्यांच्या दैनंदिन जीवनात, प्रामुख्याने हालचाल आणि स्वातंत्र्यात, मोठे बदल जाणवू शकतात.
कारणे
पॅराप्लेजियाच्या प्रमुख कारणांपैकी एक म्हणजे पाठीच्या कण्याला होणारे नुकसान. हे पडणे किंवा कार अपघातासारख्या अपघातामुळे होऊ शकते, ज्यामुळे कशेरुकाचे नुकसान होऊ शकते किंवा पाठीच्या कण्याला दुखापत होऊ शकते. मेंदूतून पायांसह शरीराच्या वेगवेगळ्या भागांना संदेश पाठवण्यासाठी पाठीचा कणा जबाबदार असतो. म्हणून, पाठीच्या कण्याला झालेल्या नुकसानामुळे शरीराच्या खालच्या भागात संवेदना आणि मोटर फंक्शन कमी होऊ शकते.
पॅराप्लेजियाचे आणखी एक सामान्य कारण म्हणजे मल्टिपल स्क्लेरोसिस सारखा जुनाट आजार, जो मज्जासंस्थेवर परिणाम करणारा एक प्रगतीशील आजार आहे. ही स्थिती नसांच्या संदेश प्रसारित करण्याच्या क्षमतेवर परिणाम करते, परिणामी अर्धांगवायू होतो.
लक्षणे
पॅराप्लेजियाच्या सर्वात स्पष्ट लक्षणांपैकी एक म्हणजे पाय हालवण्यास असमर्थता. या आजाराने ग्रस्त असलेल्या लोकांना पायांमध्ये संवेदना कमी होणे आणि रिफ्लेक्सेस कमी होणे, तसेच मूत्राशय आणि आतड्यांसंबंधी बिघाड देखील जाणवू शकतो, ज्यामुळे असंयम होऊ शकते. शिवाय, पॅराप्लेजिया असलेल्या लोकांना स्नायूंमध्ये आकुंचन आणि स्नायू कडकपणा जाणवू शकतो. काही प्रकरणांमध्ये, पॅराप्लेजिया असलेल्या लोकांना नैराश्याचा त्रास होऊ शकतो, कारण त्यांच्या जीवनशैलीतील तीव्र बदलांना तोंड देणे आव्हानात्मक असू शकते.
उपचार
पॅराप्लेजियावर सध्या कोणताही इलाज नाही, परंतु या स्थितीची तीव्रता आणि कारण यावर अवलंबून अनेक उपचार पर्याय उपलब्ध आहेत. पॅराप्लेजियावर उपचार करण्याचा एक प्राथमिक मार्ग म्हणजे पुनर्वसन, ज्यामध्ये शारीरिक उपचार, व्यावसायिक उपचार आणि मानसशास्त्रीय समुपदेशन यांचा समावेश आहे. पुनर्वसनामुळे पॅराप्लेजिया असलेल्या लोकांना काही प्रमाणात स्वातंत्र्य आणि गतिशीलता परत मिळविण्यात मदत होऊ शकते. शिवाय, ते प्रेशर सोर्स आणि रक्ताच्या गुठळ्या यासारख्या गुंतागुंत टाळू शकते.
पॅराप्लेजियासाठी दुसरा उपचार पर्याय म्हणजे औषधोपचार. या आजाराने ग्रस्त असलेल्या लोकांना वेदना, स्नायूंचा आकुंचन आणि इतर संबंधित लक्षणे कमी करण्यासाठी औषधे लिहून दिली जाऊ शकतात. याव्यतिरिक्त, शस्त्रक्रियेमुळे पॅराप्लेजियाला कारणीभूत असलेल्या खराब झालेल्या ऊती किंवा नसा दुरुस्त करण्यास मदत होऊ शकते.
अलिकडच्या वर्षांत, तंत्रज्ञानामुळे पॅराप्लेजिया असलेल्या लोकांसाठी नवीन उपचार देखील आले आहेत. एक्सोस्केलेटन आणि रोबोटिक प्रोस्थेटिक्स सारख्या उपकरणांमुळे या आजाराने ग्रस्त असलेल्या लोकांना उभे राहण्याची आणि चालण्याची क्षमता परत मिळविण्यात मदत झाली आहे.
पॅराप्लेजिया असलेल्या लोकांसाठी शारीरिक उपचार हा काळजीचा एक महत्त्वाचा भाग आहे. यामध्ये विविध वैयक्तिक व्यायाम आणि दिनचर्या समाविष्ट असतील.
उदाहरणार्थ, व्यायामांमध्ये हे समाविष्ट असू शकते:
- योग
- वेटलिफ्टिंग
- पाण्यातील एरोबिक्स
- बसून एरोबिक्स
या व्यायामांमध्ये नियमितपणे सहभागी झाल्याने स्नायूंच्या शोषाचा धोका कमी होईल. असे केल्याने व्यक्तीची गतिशीलता, ताकद आणि हालचालींची श्रेणी राखण्यास देखील मदत होईल.
निष्कर्ष
पॅराप्लेजिया ही एक जीवन बदलणारी स्थिती आहे जी लोकांच्या गतिशीलता आणि स्वातंत्र्यावर परिणाम करते. जरी या स्थितीवर कोणताही इलाज नसला तरी, अनेक उपचार पर्याय व्यक्तींना लक्षणे व्यवस्थापित करण्यास आणि त्यांच्या जीवनाची गुणवत्ता सुधारण्यास मदत करू शकतात. पुनर्वसन, औषधोपचार आणि शस्त्रक्रिया हे उपलब्ध प्राथमिक उपचार पर्यायांपैकी एक आहेत. अलिकडेच, पॅराप्लेजिया असलेल्या लोकांना गतिशीलता आणि स्वातंत्र्य परत मिळविण्यात मदत करण्यासाठी तंत्रज्ञानाने नाविन्यपूर्ण उपाय पुढे आणले आहेत, ज्यामुळे या दुर्बल स्थितीशी झुंजणाऱ्यांना आशा मिळते.
पोस्ट वेळ: मार्च-२७-२०२३

